Ανάμεσα στο πλήθος, μέσα στο ασανσέρ, μόνοι στο σπίτι ή σε ένα αμφιθέατρο, στο δρόμο ή ακόμα και στην εκκλησία. Παντού μπορεί να συμβεί μια κρίση πανικού.
Μια κατάσταση, κατά την οποία, κατακλύζεται ο οργανισμός από αδυναμία επικοινωνίας, το άτομο κλείνεται στον εαυτό του, σαν να κατεβάζει ριντό λένε οι οικείοι του και δεν συμμετέχει στα παραγγέλματα που του δίνονται για να συνέλθει.
Συνήθως, αυτά τα συμπτώματα αν και παρουσιάζονται από το πουθενά, σημαίνουν πολύ έντονο άγχος και όχι κάτι άλλο οδυνηρά παθολογικό.
Η ψυχολογική υπόσταση έχει μεταβληθεί, γιατί από κάποιον εξωγενή παράγοντα, έχει διεγερθεί. Μια σκέψη, ένας ήχος, ένα συναίσθημα δυσφορίας, φόβος για κάτι συχνά ανεξήγητο, πολλές στομαχικές διαταραχές, από νευρώσεις έως και εμετικές τάσεις και φυσικά αδιαθεσίες ξαφνικές, είναι η κλινική εικόνα της νόσου.
Τα σωματικά συμπτώματα και τα νοητικά, την ίδια στιγμή είναι ποικίλα και διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή.
Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες σε ανοιχτό πληθυσμό, το 4% έχει πολύ συχνές κρίσεις πανικού. Συνήθως θύματα της εικόνας αυτής, είναι γυναίκες στις οποίες είναι δύο ή και τρεις φορές περισσότερο συχνές απ’ ότι στους άντρες.
Η παρουσία των φαινομένων της κρίσης πανικού, είναι αρχετυπικά απότομες και χωρίς με κάποια δεδομένη και ουσιαστική αιτία. Μπορεί όμως, μια κρίση πανικού, να πυροδοτείται και από κάποιες σοβαρές απτές καταστάσεις, όπως το να βρίσκεται το άτομο μέσα σε πολύ κόσμο, τη γνωστή αγοραφοβία, ή σε κλειστό χώρο, κλειστοφοβία.
Άλλες φορές το άτομο βάζει με το νου του, το πόσο δύσκολα αισθάνεται σε μια κατάσταση και την προκαλεί με τη σκέψη του και μόνο.
Κάθε άτομο μέσα από την ιδιοσυγκρασία του και το ψυχολογικό του υπόβαθρο αντιλαμβάνεται διαφορετικά μια κρίση πανικού. Υπάρχουν άτομα που στο παρελθόν πέρασαν μια κρίση, ξέρουν πως είναι και τι τους συμβαίνει και όταν παρουσιαστεί ένα τέτοιο φαινόμενο στη ζωή τους ξανά, το περνάνε σχεδόν αθόρυβα και χωρίς να το καταλάβει κάποιος. Είναι προετοιμασμένοι, γνώστες της κατάστασης και έτσι συμπεριφέρονται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
Όσοι όμως αντιμετωπίζουν το φαινόμενο για πρώτη φορά, το περιγράφουν σαν έναν ορυμαγδό στη ζωή τους, σαν έναν βαρύτατο νευρικό κλονισμό, ακόμα και σαν να έχουν πάθει έμφραγμα.
Τα συνηθέστερα συμπτώματα της κρίσης πανικού, είναι έντονος φόβος, άγχος, πανικός, αίσθημα επέλευσης τρέλας, αίσθημα απώλειας ελέγχου και επερχόμενου θανάτου.
Υπάρχουν όμως κάποια αντικειμενικά κριτήρια που ορίζουν την κατάσταση της κρίσης πανικού και αυτά είναι τα εξής:
Ο ασθενής χάνει την αίσθηση του περιβάλλοντος, αρχίζει να τρέμει, να έχει αυξημένη εφίδρωση, πόνο στο στήθος ή τάση προς έμετο, πολύ συχνά έχει ταχυκαρδία, υψηλή πίεση, δύσπνοια, αίσθημα ασφυξίας, πνιγμού, ή φόβο για κάτι το ανεξήγητο.
Είναι φορές που ο φόβος τους και οι αντιδράσεις τους, αγγίζουν τις παρυφές της τρέλας. Πολύ συχνά, νιώθει πόνο σαν κράμπες στα χέρια στα πόδια ή το στομάχι, δεν καταλαβαίνει ποιο είναι το πραγματικό και ποιο το ονειρικό. Οι ασθενείς περιγράφουν την κατάσταση σαν να μην είναι ο εαυτός τους, σαν να μην τους αναγνωρίζουν.
Παράλληλα, έχουν ζαλάδα, μουδιάσματα ή μυρμηγκιάσματα στα χέρια, ρίγη ή εξάψεις, παγωμένα άκρα, πλήρη αδυναμία και λιποθυμική τάση, στομαχικό ίλιγγο και καταλήγουν σε κλάμα με λυγμούς, και εξάρσεις φωνής.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, μόνη λύση είναι τα φάρμακα, ίδια αυτά που αντιμετωπίζουν την κατάθλιψη, τα γνωστά αντικαταθλιπτικά.
Η φαρμακευτική αγωγή, έχει επιθετική δράση στο σύστημα της σεροτονίνης.
Λιγότερο συχνά, δίνονται φάρμακα με διπλή αναστολή όπως η βενλαφαξίνη.
Η θεραπεία, κρατάει αρκετές εβδομάδες και παρακολουθείται η πρόοδος του ασθενή.
Οι θεραπείες δίνονται με διάφορους συνδυασμούς και τεχνικές.
Σε πρώτη φάση, πρέπει να υπάρξει χαλάρωση και επιβολή της ψυχραιμίας, ασκήσεις για το διάφραγμα και την αναπνοή, για αναζωογόνηση των πνευμόνων.
Είναι σημαντικό, να ξέρει ο ασθενής να παίρνει βαθιές ανάσες από τη μύτη, να κατεβάζει τον αέρα μέχρι την κοιλιά και να εκπνέει από το στόμα.
Η ψυχοθεραπεία αποτελεί σημαντική μέθοδο αντιμετώπισης των κρίσεων πανικού.
Η κρίση πανικού εμφανίζεται συχνά σαν επιληψία από το πουθενά και κρατάει λίγα μόνο λεπτά. Μπορεί το άτομο να βρίσκεται μέσα σε χώρο, με πολλούς άλλους γνωστούς ή άγνωστους και να μην ακούει τις φωνές τους που προσπαθούν να το συνεφέρουν, αλλά να ακούει μόνο τη φωνή του, ή να έχει απλανές βλέμμα ασυνειδητότητας.
Αιτία, μπορεί να είναι το έντονο στρες, μια κατάσταση που συνέβη ξαφνικά και δεν μπορεί το άτομο να την αντιμετωπίσει.
Μπορεί να ξεκινάει μια κρίση πανικού, από δυσκολίες στο σχολείο, ή τη δουλειά, ή το πανεπιστήμιο, ή από κοινωνικές καταστάσεις δύσκολες.
Συχνά οι απ’ έξω δεν βλέπουν τόσο τραγικά τα πράγματα, ο ασθενής όμως τα βλέπει βουνό που πρέπει να το ανέβει.
Οι κρίσεις πανικού, μπορεί να συνοδεύονται από κατάθλιψη, με αυτοκτονικές σκέψεις, συχνά προερχόμενες από οικογενειακά ή οικονομικά προβλήματα. Πολλές φορές ξεκινάει με ένα σφίξιμο στο στομάχι, ή δυσκολία στην ανάσα.
Εκείνη την ώρα, το άτομο πρέπει να δράσει, με τη βοήθεια κάποιου δίπλα του, άμεσα και αποτελεσματικά.
Πάρτε βαθιές ανάσες, ρίξτε λίγο νερό στο πρόσωπό σας, κάνετε λίγο μασάζ στο κεφάλι, εστιάστε σε ήχους της φύσης.
Διατηρήστε την ψυχραιμία σας, έχετε χέρια ζεστά και κάνετε κάποιες ασκήσεις χαλάρωσης.
Όταν το άτομο συνέλθει, μπορεί να προσπαθήσει να κάνει χαλαρωτικό μπάνιο και να νιώσει λίγο καλύτερα.
Η βοήθεια του ειδικού κρίνεται αναγκαία. Συχνά τα άτομα με κρίσεις πανικού, είναι αυτά που δεν μπορούν να διαχειριστούν έκτακτες καταστάσεις στρεσογόνες, με αμφίρροπο και συχνά επικίνδυνο για την ψυχική και σωματική του υγεία αποτέλεσμα.